Шеърият


Marta o'qildi

"Қирқ кокили қўлимда"...шеърлар. Ҳаёт Шодмон.

Ҳаёт Шодмон (Исматулло Ибодуллаев) 1962 йил 14 майда туғилган. 1979 йил Гулистон шаҳрида ўрта мактабни тамомлаган. 1983 йилда Гулистон қурилиш техникумини, 2009 йилда Олий адабиёт курсини тугатган.

«Соғинчларга ишондим сени» (2000), «Давкар элим» (2002), «Жиян келди» (2004), «Ўлан тўшак» (2004), «Умид фасллари» (2011), «Энадарё» (2017) китоблари нашр қилинган.

2025 йил 29 март куни Гулистон шаҳрида вафот этган.

СОҒИНГАНЛАРИМ

Ташналигим қондирган булоқ,
Кўксимда ўт ёндирган фироқ,
Қанча кетар бўлсамда йироқ —
Шунча яқин соғинганларим…

Ҳақ — отамнинг тузган тузуги,
Йўл — онамнинг тўзган урчиғи,
Қўшнимизнинг ҳатто пучуғи —
Кўз ўнгимда соғинганларим…

Тойчоғим ҳам тулпор бўлгандир,
Қўшни қиз ҳам дилдор бўлгандир,
Уйларига совчи келгандир?!
Ҳавотирим — соғинганларим…

Сув ботириб еган кулча нон,
Тўйлар оши талошдир ҳамон,
Тутармикан йўлига боқон?!
Ҳақим сўраб, соғинганларим…

Ташналигим қондирган булоқ,
Кўксимда ўт ёндирган фироқ,
Қанча кетар бўлсамда йироқ —
Шунча яқин соғинганларим…

ЎЗЛИК

Менинг меним мен эмас, кўзингизнинг қораси.
Менинг миним мин эмас, меҳрингиз зуволаси:
Тузлиқ-тузингиздаман, ўзлик-ўзингиздаман,
Ўғил-қизингиздаман — Эгаман юрт боласи!

Ҳисобдаги аслимда тониқ қошу ғароғим,
Насабдаги наслимда ёниқ, ўчмас чироғим:
Тўқсон икки боғли эл, ғолиб Турк атоғли эл,
Сир, Амуда оқар сел — Туронзамин тупроғим!

Менинг борим иштиёқ,халқ тилида суйма жон,
Иҳтиёрим ишқ сиёқ, халқ тилида куйма жон:
Тилагимнинг соқлиги, юрагимнинг оқлиги,
Жўш урган қайноқлиги — сўнмагайдир ҳеч қачон!

Осмон қадар бўйда руҳ,феълида кенг Сайҳонман,
Кўнгил қадар ўйда руҳ, кўланкаси майдонман:
Тўра Сулаймондан туғ, Қозоқбой синчидан суқ,
Ҳалима солган довруғ — ўғлинг Ҳаёт Шодмонман!

БЎЛОЛМАДИМ…
(М.Юсуфга)

Қирққа кириб умрдан
Қий кўрмаган жоим бор.
Оқибатдан, меҳрдан —
Сий кўрмаган жоим бор.

Шеър — кўнглимнинг бекаси,
Ер — танамнинг эгаси.
Бошимда — ўй, поимда —
Армоннинг кўланкаси.

Отаси йўқ — гул етим,
Онаси йўқ — шум етим.
Бекорга бермайди дард —
Ўз кунингга ўл етим!

Шу кунимга гар онам
Бўлганда — куяр эди.
Қанча ғусса, озор, ғам —
Изтироб туяр эди.

Отамнинг ҳам бошини
Эгар эдим бўлганда.
Чимирарди қошини —
Ўғлидан ҳол сўрганда.

…нечун ёлғон, алам деб,
Балким, кўпроқ суярди:
Шоир бўлган болам деб,
Фаҳрланиб юрарди!..

Қирқида қийилар дер —
Қазо бўлган жоим йўқ.
Қирқида қуюлар дер —
Тоза бўлган жоим йўқ.

Қирқиб қирқда қилдим лафз —
Кечолмаган жоим бор.
Қирқ ёшимда недир фарз —
Ечолмаган жоим бор.

Қирқ кокили қўлимда
Ўролмаган жоим бор,
Қиз узатиб қирқимда —
Кўролмаган жоим бор.

Қирққа кириб қиёмат —
Ўлолмаган жоим бор.
Қирқ ёшимда Муҳаммад —
Бўлолмаган жоим бор!..

«БОШОҒРИҚ…»

Зўрға у етолди ваннага
Ғижимлаб ёрилар калласин.
Қарашга қўрқади ойнага —
Танимай борарди ўз аксин.

Ҳар сафар, азобда, мен эмас —
Мен эмас дер эди этиб рад.
Акси жим. Бир оғиз сўз демас —
Тикилар аянчли хақорат.

Минг бора ўқилар бу лаънат,
Минг бора сўнгги бор покланар.
Минг бора қасамхўр таҳорат —
Эртанги саждага чоғланар.

Ҳолига тушинмас ҳеч кимса
Атайин қилгандек у гўё.
Шу экан, сал тойсанг- чекинсанг,
Шу экан — мартабанг ҳор дунё!

Бошланди дема сўз… эй таъбир —
Биламан… энг содиқ… тоқат сен.
Сабр қил… мен ҳали.. шундай бир…
Кўрасан… ишонгил фақат сен.

…шу эди ҳар тонгда бор гаплар,
Дардини сувга у айтарди.
Ойнанинг сатҳини буғ қоплар —
«Бош оғриқ» интизор кутарди.

ҲАМРОҲ…

Оввора бўлма, кўнгил,
Топарман деб овунчоқ.
Дўконда сотилмас, бил,
Мен ўйнаган қўғирчоқ.

…ясар эдик тупроқдан,
Сувлаб, кунга пишириб.
Кутмас эдик ўртоқдан —
Душманларнинг ишини.

Шайланардик не ёвга
Ўйлаб тадбир, ҳимоя.
Талофатсиз бировга —
Музаффар эди ғоя.

Ғолиб, Мағлуб ўлмасди,
Тупроқ сочардик бошдан.
Орамизда бўлмасди —
Бирон бир жангдан қочган.

Ясалган ҳар лашкарга
Эгаси сардор эди.
Лекин, умум зафарга —
Бирдек даҳлдор эди…

Дардим янгилаб, Ҳавас,
Кўнглим овлама бу чоғ:
Менга ҳамроҳ топилмас-
Ўзим бугун ўйинчоқ!..

- - -


< Orqaga qaytish